Сайтқа қойылатын талаптар · Сайт, тілдер және жарнама

.kz доменіндегі сайтқа талаптар: ҚР-дағы сервер және HTTPS

Қысқаша

.KZ немесе .ҚАЗ доменіндегі сайт Қазақстан аумағындағы серверлерде орналасуы және қауіпсіздік сертификатын (HTTPS) пайдалануы тиіс. Бұзушылық болған кезде доменді пайдалану тоқтатыла тұрады, оны жоюға 10 жұмыс күні беріледі.

Домен аймағының қағидалары не талап етеді

Интернеттің қазақстандық сегментінде домендік атауларды тіркеу және пайдалану қағидалары .KZ немесе .ҚАЗ доменіндегі ресурстың Қазақстандағы жабдықта жұмыс істеуін және SSL-сертификатты пайдалануын талап етеді. Хостинг ҚР-дан тыс болса, сертификат болмаса, тіркеушінің деректері дәйексіз болса, зиянды бағдарлама немесе фишинг анықталса, доменді пайдалану тоқтатыла тұрады.

HTTPS және деректерді қорғау

HTTPS болмаса, нысандардағы деректер ашық түрде беріледі, ал бұл дербес деректерді қорғау шаралары туралы талапты бұзу болып табылады. Бүкіл сайт HTTPS арқылы ашылуы, HTTP-ден тұрақты қайта бағыттау бапталуы, сертификат жарамды болуы тиіс, ал барлық нысандар деректерді HTTPS арқылы POST әдісімен жіберуі керек.

Нені тексеру керек

Сервер елі: хостинг Қазақстанда.
Сертификат жарамды және алдағы апталарда мерзімі бітпейді.
http:// 301 кодымен https:// мекенжайына қайта бағыттайды.
Беттерде HTTP арқылы жүктелетін скриптер мен суреттер жоқ (аралас мазмұн).
Нысандар деректерді HTTPS арқылы POST әдісімен жібереді.

Чек-лист

Өз сайтыңызда нені тексеру керек

Бұл тармақтардың бәрін сервис автоматты түрде тексереді. Сайт мекенжайын енгізіңіз — есеп 1–3 минутта дайын болады.

Сайтты тегін тексеру

.kz домені ҚР-дағы серверлерде орналасқанСайтты физикалық түрде ҚР-да орналасқан серверлік жабдыққа көшіріңіз.
HTTPSSSL-сертификатын орнатыңыз (тегін нұсқасы — Let's Encrypt) және бүкіл сайт үшін HTTPS-ті қосыңыз.
SSL-сертификат жарамдыСертификатты дұрыс доменге қайта шығарыңыз және автоматты түрде ұзартуды баптаңыз.
HTTP-ден HTTPS-ке қайта бағыттауБарлық http:// мекенжайларынан https://-ке 301-редирект баптаңыз.
Нысандар деректерді қорғалған байланыс арқылы жібередіБүкіл сайтта HTTPS-ті қосыңыз және нысандарды жіберу мекенжайларын (action) https:// деп ауыстырыңыз.
Дербес деректер URL-ге түспейдіНысанды POST әдісіне ауыстырыңыз.

Дайын код

Көшіріп алып, өз сайтыңызға бейімдеңіз.

HTTP-ден HTTPS-ке қайта бағыттау (nginx)

server {
    listen 80;
    server_name example.kz www.example.kz;
    return 301 https://example.kz$request_uri;
}

80-порт үшін жеке server блогы. example.kz мекенжайын өз доменіңізге ауыстырыңыз. Тегін сертификатты Let’s Encrypt (certbot) арқылы алуға болады.

HTTP-ден HTTPS-ке қайта бағыттау (.htaccess, Apache)

RewriteEngine On
RewriteCond %{HTTPS} off
RewriteRule ^ https://%{HTTP_HOST}%{REQUEST_URI} [L,R=301]

POST әдісімен жіберілетін нысан

<form action="/send.php" method="post">
  ...
</form>

Тәжірибеден

Жиі кездесетін қателер

.kz доменіндегі сайт шетелдік хостингте орналасқан.
Сертификаттың мерзімі өтіп кеткен, браузер ескерту көрсетеді.
Сайт қайта бағыттаусыз HTTP арқылы да, HTTPS арқылы да ашылады.

Негіздеме

Заң не дейді

Қазақстандық Интернет сегментінің кеңістігінде домендік атауларды тіркеу, пайдалану және бөлу қағидалары (Қазақстан Республикасы Қорғаныс және аэроғарыш өнеркәсібі министрінің 2018 жылғы 13 наурыздағы № 38/НҚ бұйрығы); «Киберқауіпсіздік туралы» Қазақстан Республикасының 2015 жылғы 24 қарашадағы № 418-V Заңы (2026 жылға дейін — «Ақпараттандыру туралы»)

Қағидалар: 3-тармақтың 5) тармақшасы; 16-тармақтың 5), 6) тармақшалары; өтінім нысаны (қосымша) — «ҚР аумағындағы серверлік жабдық». Заң: 56-1-бап

.KZ немесе .ҚАЗ доменіндегі интернет-ресурс қазақстандық сегментте, яғни ҚР аумағындағы аппараттық-бағдарламалық кешендерде орналасуы және қауіпсіздік сертификатын (HTTPS) пайдалануы тиіс. Хостинг ҚР-дан тыс жерде болса, SSL-сертификат болмаса, тіркеушінің деректері дұрыс болмаса, зиянды бағдарламалық қамтамасыз ету немесе фишинг анықталса, доменді пайдалану тоқтатыла тұрады. Бұзушылықты жоюға 10 жұмыс күні беріледі.

Заң мәтіні adilet.zan.kz сайтында

«Дербес деректер және оларды қорғау туралы» Қазақстан Республикасының 2013 жылғы 21 мамырдағы № 94-V Заңы

22-баптың 1-тармағы; 23-бап; 25-баптың 2-тармағының 2), 8) тармақшалары; 25-1-бап

Дербес деректерді қорғаудың құқықтық, ұйымдастырушылық және техникалық шараларын қабылдау қажет: рұқсатсыз қол жеткізудің алдын алу, оны уақтылы анықтау, салдарын барынша азайту; 2026 жылдан бастап — сондай-ақ үшінші тұлғаларға беруді, трансшекаралық беруді және дербес деректерді жариялауды тіркеу және есепке алу; бүркемелеу (маскалау) мен хэштеуді қолдану. Дербес деректер қауіпсіздігінің бұзылуы (жылыстау) анықталған сәттен бастап бір жұмыс күні ішінде уәкілетті органды хабардар етіп, жауапты тұлғаның байланыс деректерін көрсету қажет. № 326-VIII Заңға сәйкес операторлар шағын (10 мыңға дейін субъект), орта (10–500 мың) және ірі (500 мыңнан бастап) болып бөлінеді; қорғау шаралары санатқа байланысты. Уәкілетті орган дербес деректер қауіпсіздігін бұзу тізілімін жүргізеді (23-2-бап).

Заң мәтіні adilet.zan.kz сайтында

FAQ

Сұрақтар мен жауаптар

Сайтты тексеру

.kz доменіндегі сайтты шетелдік хостингке орналастыруға бола ма?

Жоқ. Қазақстандық домен аймағының қағидалары ресурсты ҚР-дағы серверлерде орналастыруды талап етеді, әйтпесе доменді пайдалану тоқтатыла тұрады.

Түзетуге қанша уақыт беріледі?

Тоқтатыла тұрған сәттен бастап 10 жұмыс күні.

HTTPS міндетті ме?

.kz домендері үшін — иә, домен аймағының қағидалары бойынша. Нысандары бар кез келген сайт үшін HTTPS — дербес деректерді қорғаудың міндетті шараларының бөлігі.

Сондай-ақ қараңыз

Байланысты тақырыптар

Материал анықтамалық сипатта және заң кеңесі болып табылмайды. Нормалар adilet.zan.kz бойынша салыстырылған. Барлық тақырып — сайтқа қойылатын талаптар бөлімінде.

Сайттың осы талаптарды орындайтынын тексеріңіз

Тегін тексеру бұзушылықтарды табады, заң нормалары мен айыппұлдарды көрсетеді және қалай түзетуге болатынын айтады.