Қазақстандағы интернет-сауда
Қазақстандағы интернет-дүкен тапсырыс рәсімделгенге дейін сатып алушыға өзі және тауар туралы, төлеу, жеткізу және қайтару шарттары туралы ақпарат беруге, ал онлайн-төлем кезінде чек беруге тиіс. Талаптар «Тұтынушылардың құқықтарын қорғау туралы» Заңда, «Сауда қызметін реттеу туралы» Заңда, Ішкі сауда қағидаларында, Азаматтық және Салық кодекстерінде белгіленген. Сервис себет пен төлем тәсілдерін автоматты түрде анықтап, дүкенді осы талаптар бойынша тексереді.
Талаптар
Сатып алушы тапсырыс рәсімдеу арқылы қабылдайтын шарт. Офертада шарттың нысанасы, бағаны қалыптастыру тәртібі, төлеу тәсілдері мен мерзімдері, жеткізу, қайтару және айырбастау шарттары, кепілдіктер, шарттың жасалған сәті, наразылық білдіру тәртібі және сатушының деректемелері көрсетіледі. Офертаға сілтеме сайттың футерінде және тапсырысты рәсімдеу қадамында төлемге дейін болуы тиіс.
ЖШС немесе ЖК-ның толық атауы, БСН/ЖСН, заңды мекенжайы, телефоны және e-mail. Сатушының, сондай-ақ тұтынушылардың құқықтарын қорғау жөніндегі органның байланыс деректері қазақ және орыс тілдерінде орналастырылады.
Әр тауардың бағасы теңгемен көрсетіледі. Қорытынды сома, жеткізу құны және барлық қосымша төлемдер төлемге дейін көрініп тұруы тиіс. Сызылған «ескі» бағаны тауар шынымен сол бағамен сатылған жағдайда ғана көрсетуге болады.
Жеткізу шарттары мен құны, төлем тәсілдері (карта, Kaspi, бөліп төлеу, курьерге қолма-қол ақша) және «Тұтынушылардың құқықтарын қорғау туралы» Заңға сәйкес қайтару мен айырбастау тәртібі көрсетілген жеке беттер немесе бөлімдер.
Картамен немесе Kaspi арқылы төлегенде сатып алушы фискалдық чек алуы тиіс — әдетте электрондық түрде, e-mail-ге немесе телефонға. Мұны онлайн-БКМ немесе төлем провайдері арқылы фискализациялау қамтамасыз етеді.
Тапсырыс нысаны аты-жөнді, телефонды және жеткізу мекенжайын жинайды — келісім, құпиялылық саясаты және тапсырыстар базасын Қазақстанда сақтау қажет. Толығырақ — сайттың дербес деректер туралы заңға сәйкестігін тексеру.
Автоматты тексеру
Дүкен сатып алушы көретіндей тексеріледі: каталог, тауар карточкасы, себет және құжаттар.
Қатенің құны
| Бұзушылық | Бап | Шағын бизнес | Орта бизнес | Ірі бизнес |
|---|---|---|---|---|
| Сатушының қазақ және орыс тілдеріндегі байланыс деректері жоқ, айырбастау немесе қайтару қамтамасыз етілмеген, наразылыққа жауап берілмеген | ҚР ӘҚБтК 190-бабының 5-бөлігі | 43 250 ₸ | 64 875 ₸ | 108 125 ₸ |
| Тауар, кепілдік және наразылық білдіру тәртібі туралы ақпарат берілмеген | ҚР ӘҚБтК 193-бабының 1-бөлігі | 25 950 ₸ | 43 250 ₸ | 129 750 ₸ |
| Жария шарт бойынша сатқанда баға теңгемен көрсетілмеген | ҚР ӘҚБтК 193-бабының 4-бөлігі | 25 950 ₸ | 43 250 ₸ | 129 750 ₸ |
| Тұтынушыны жаңылыстыру, есепте алдау | ҚР ӘҚБтК 190-бабының 1-бөлігі | 86 500 ₸ | 129 750 ₸ | 216 250 ₸ |
| Дәйексіз жарнама, оның ішінде «ескі» бағалар мен негізсіз жеңілдіктер | ҚР ӘҚБтК 455-бабының 2-бөлігі | 432 500 ₸ | 865 000 ₸ | 1 730 000 ₸ |
Иә. Сайтта тауар ұсынатын сатушы шарттың елеулі талаптары мен оны жасасу тәртібін хабарлауға міндетті. Толығырақ — офертада не болуы керек.
ЖШС атауы немесе ЖК-ның аты-жөні, БСН/ЖСН, заңды және нақты мекенжайы, телефон, жұмыс режимі және тұтынушылардың құқықтарын қорғау жөніндегі органға сілтеме — қазақ және орыс тілдерінде. Толығырақ — сайттағы деректемелер.
Иә. 2026 жылдан бастап Салық кодексі төлем карточкалары мен мобильді төлемдер арқылы есеп айырысқанда БКМ қолдануды міндеттейді, чекті электрондық түрде беруге болады. Толығырақ — онлайн-төлем кезіндегі чек.
Тиісті сападағы азық-түлік емес тауар үшін — 14 күнтізбелік күн. Толығырақ — тауарды қайтару.
Көбінесе — сатушының байланыс деректері мен қайтару үшін ӘҚБтК 190-бабы бойынша (шағын бизнес үшін 43 250 ₸), бағалар мен тауар туралы ақпарат үшін 193-бап бойынша және сатып алушылардың дербес деректері үшін 79-бап бойынша. Толығырақ — интернет-дүкенге салынатын айыппұлдар.
Оферта, деректемелер, бағалар, жеткізу, қайтару және чек — нұсқаулықтары бар есеп 1–3 минутта.